रत्नागिरी: गुन्ह्यांचा तपास अधिक जलद आणि वैज्ञानिक पद्धतीने करण्यासाठी रत्नागिरी जिल्हा पोलीस दलाला अत्याधुनिक मोबाईल फॉरेन्सिक व्हॅन उपलब्ध झाली आहे. भारतीय नागरिक सुरक्षा संहिता, २०२३ च्या अंमलबजावणीच्या अनुषंगाने महाराष्ट्र शासनाच्या गृह विभागाने ही व्हॅन रत्नागिरी जिल्ह्यासाठी दिली आहे. या व्हॅनमुळे गुन्ह्यांच्या घटनास्थळावरून पुरावे गोळा करणे, त्यांचे संरक्षण करणे आणि ते न्यायालयात सादर करणे अधिक सोपे होणार असून, यामुळे गुन्हेगारांना शिक्षा होण्याचे प्रमाण वाढण्यास मदत होईल.
गुन्हेगारीचा तपास अधिक प्रभावीपणे करण्यासाठी तंत्रज्ञानाचा वापर करणे ही काळाची गरज आहे. हीच गरज लक्षात घेऊन शासनाने हा महत्त्वाचा प्रकल्प हाती घेतला आहे. रत्नागिरीत दाखल झालेल्या या मोबाईल फॉरेन्सिक व्हॅनचे उद्घाटन पोलीस अधीक्षक श्री. नितीन बगाटे यांच्या हस्ते करण्यात आले. यावेळी अपर पोलीस अधीक्षक श्री. बी. बी. महामुनी, पोलीस उप-अधीक्षक श्रीमती राधिका फडके आणि इतर वरिष्ठ अधिकारी उपस्थित होते.
व्हॅनची वैशिष्ट्ये आणि कार्यप्रणाली
ही अत्याधुनिक मोबाईल फॉरेन्सिक व्हॅन गुन्ह्याच्या घटनास्थळावरील पुरावे गोळा करण्यासाठी एका फिरत्या प्रयोगशाळेसारखे काम करेल. यामध्ये भौतिक, रासायनिक, जैविक आणि डिजिटल पुरावे गोळा करण्यासाठी आवश्यक असलेले सर्व अत्याधुनिक किट्स, रसायने आणि साधने उपलब्ध आहेत. सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, पुरावे गोळा करण्याच्या संपूर्ण प्रक्रियेत ब्लॉकचेन प्रणालीचा वापर केला जाणार आहे. यामुळे पुरावे सुरक्षित राहतील आणि त्यांची विश्वासार्हता टिकून राहील.
या व्हॅनचा उपयोग प्रामुख्याने गुन्ह्यांचे घटनास्थळ तात्काळ संरक्षित करणे, तेथील सूक्ष्म पुरावे तपासणे आणि त्यांचे संकलन करणे यासाठी केला जाईल. यामुळे पोलीस तपासणी अधिक गतिमान होईल. तसेच आरोपींविरुद्ध अधिक भक्कम पुरावे गोळा करता येतील, जे न्यायालयात सादर करण्यास खूप सोयीचे होईल. यामुळे दोषींना शिक्षा होण्याचे प्रमाण वाढून पीडितांना लवकर न्याय मिळण्यास मोठी मदत होईल.
या नवीन व्हॅनमुळे रत्नागिरी पोलीस दलाची कार्यक्षमता वाढेल आणि जिल्ह्यातील गुन्हेगारी रोखण्यासाठी या तंत्रज्ञानाचा मोठा फायदा होईल अशी अपेक्षा आहे.
